Tudzież do innych zastosowań. Nawiązując do ogromnej popularności wpisu Legalne i darmowe zdjęcia na Twoją stronę www i jednocześnie uwzględniając rosnącą popularność formatu video, zdecydowałem się na jeszcze jeden artykuł, w którym polecę źródła wartościowych, darmowych materiałów filmowych.

Dla kogo mogą być one przydatne? Przygotowanie profesjonalnego materiału filmowego wymaga jeszcze większego nakładu pracy, sprzętu i umiejętności niż stworzenie zdjęcia. Z drugiej strony format video odgrywa coraz większą rolę we współczesnym internecie, gdzie jest wykorzystywany jako element filmików na YouTube, filmów reklamowych czy nawet – coraz częściej – sięgają po niego twórcy stron www. Oczywiście opisane poniżej strony z darmowymi klipami nie ograniczają się wyłącznie do internetu, choć podejrzewam, że najbardziej zainteresują właśnie internetowych twórców.

Creative Commons i CC0

Filmy, podobnie jak zdjęcia, są utworami w rozumieniu prawa autorskiego. Dlatego ocena prawna wykorzystywania udostępnionych w poniższych linkach filmów nie różni się w znaczący sposób od oceny, której dokonałem w artykule dotyczącym obrazków. Generalnie więc filmy udostępnione na licencjach Creative Commons można wykorzystywać z poszanowaniem pewnych ograniczeń (najczęściej polegającym na wskazaniu danych autora oraz tekstu samej licencji).

Cechą wspólną wszystkich wariantów licencji jest podkreślenie faktu autorstwa fotografii i możliwie precyzyjne wskazanie jej autora. Nie ma szczególnie precyzyjnych wytycznych dotyczących sposobu tego oznaczenia, ja stosowne informacje umieszczam pod wpisem, w którym wykorzystałem zdjęcie – na to wskazuje także praktyka.  Jest to tzw. uznanie autorstwa (BY).

Creative Commons może ponadto nakładać inne ograniczenia, wśród których występuje zakaz modyfikacji (ND) cudzego utworu (na ogół można go sobie poprzycinać czy ponakładać stosowne filtry), wymóg ponownego udostępnienia tak przerobionej fotografii na tej samej licencji (SA) czy też zakaz wykorzystania zdjęcia do użytku komercyjnego (NC). Ten użytek komercyjny też budzi zresztą liczne wątpliwości, ponieważ do dziś nie jest zupełnie jasne czy jest nim np. użycie grafiki w reklamie proszku do prania czy też umieszczenie na stronie internetowej, która wyświetla reklamy. Powstała z uwzględnieniem tych kryteriów licencja musi zostać odpowiednio nazwana, pełen zestaw prezentowałby się więc w mniej więcej ten sposób: CC BY-NC-ND czy CC BY-NC-SA (ND i SA się wzajemnie wykluczają).

Creative Commons może przybierać też jeszcze jedną, bardzo specyficzną formę Creative Commons Zero lub CC0, która odpowiada sytuacji (nieuregulowanej w porządkach prawnych wielu państw) przekazania utworu do tzw. domeny publicznej. Mówiąc wprost – są to najczęściej filmy, których twórcy mówią „bierzcie i korzystajcie wedle własnego uznania”, bez żadnych wymogów, nawet tych – wydawałoby się elementarnych – adnotacyjnych.

Skąd brać darmowe filmy?

Zakładam oczywiście, że szanowny Czytelnik nie trafił tu w poszukiwaniu darmowych filmów fabularnych, a raczej klipów, które mogłyby zostać użyte jako element pewnej większej całości (a przy tym nie znajduje tutaj zastosowania prawo cytatu). W poszukiwaniu utworów udostępnionych na licencjach CC najłatwiej udać się do zasobów serwisów takich jak YouTube czy Vimeo. Niestety z ich jakością bywa bardzo różnie, w związku z czym przekopywanie się przez te witryny wymaga sporej cierpliwości. Wyszukiwarką chyba najbardziej profesjonalnych filmów na licencjach Creative Commons pozostaje nieoceniony Flickr. Aby jednak pominąć zdjęciowe zasoby serwisu jesteśmy zmuszeni skorzystać z opcji zaawansowanego szukania i funkcji „only videos”.

Stron z filmami na licencji CC0 udało mi się znaleźć niestety niewiele, natomiast opublikowane tam klipy są zadziwiająco dobrej jakości i poruszają uniwersalne tematyki – idealne dla twórców w sieci. Są to (znakomity) Mazwai oraz ten kanał w serwisie Vimeo.

Tradycyjnie już zachęcam Was do dzielenia się swoimi znaleziskami, a sam obiecuję w miarę możliwości aktualizować niniejszy wpis, podobnie jak notkę o darmowych zdjęciach wzbogaciłem niedawno o link do nowej i świetnej wyszukiwarki zdjęć CC0 – Pexels.